Brak przeglądu instalacji elektrycznej – jakie mogą być konsekwencje?
Prawo budowlane nakłada na właściciela lub zarządcę obiektu obowiązek zapewnienia wymaganych kontroli okresowych. Kontrola wykonywana co najmniej raz na 5 lat obejmuje również badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej w zakresie określonym w przepisach.
Niewykonanie wymaganej kontroli może wiązać się z odpowiedzialnością przewidzianą w Prawie budowlanym. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku automatycznie nakładana jest jedna, z góry określona kara.
W tym artykule wyjaśniamy, kto odpowiada za kontrolę, jakie mogą być konsekwencje jej braku oraz jakie znaczenie ma dokumentacja z wykonanych pomiarów.

Kto odpowiada za wykonanie okresowej kontroli?
Za zapewnienie wymaganych kontroli okresowych odpowiada właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.
Prawo budowlane przewiduje kontrolę wykonywaną co najmniej raz na 5 lat, obejmującą sprawdzenie stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu. W ramach tej kontroli badaniem powinna być objęta również instalacja elektryczna i piorunochronna.
Zakres badania instalacji obejmuje w szczególności sprawdzenie:
- stanu sprawności połączeń,
- osprzętu i zabezpieczeń,
- środków ochrony od porażeń,
- rezystancji izolacji przewodów,
- uziemień instalacji i aparatów.
Więcej o samej kontroli 5-letniej: Przegląd elektryczny 5-letni w Warszawie – zakres kontroli i protokół →
Czy za brak przeglądu grozi kara?
Tak. Prawo budowlane przewiduje sankcje za niewykonywanie wymaganych okresowych kontroli obiektu.
Nie należy jednak przedstawiać jednej konkretnej kwoty jako automatycznej kary obowiązującej w każdym przypadku. Rodzaj odpowiedzialności i ewentualny wymiar sankcji zależą od podstawy prawnej oraz okoliczności konkretnej sprawy.
Znaczenie może mieć m.in. rodzaj obiektu, zakres niewykonanego obowiązku, stan techniczny budynku oraz to, czy zaniedbanie doprowadziło do zagrożenia bezpieczeństwa osób lub mienia.
Dlatego określenie „kara 5000 zł za brak przeglądu” jest zbyt dużym uproszczeniem.
Czy dom jednorodzinny również podlega kontroli 5-letniej?
Tak. Budynki mieszkalne jednorodzinne podlegają kontroli wykonywanej co najmniej raz na 5 lat.
Przepisy przewidują określone wyłączenia dotyczące części kontroli wykonywanych co roku, ale nie oznacza to zwolnienia domu jednorodzinnego z kontroli pięcioletniej obejmującej również instalację elektryczną.
Zakres badań powinien być zawsze dobrany do konkretnej instalacji i obiektu.
Brak przeglądu a ubezpieczenie nieruchomości
Brak wymaganej kontroli lub dokumentacji z jej wykonania może mieć znaczenie podczas likwidacji szkody, szczególnie jeśli zdarzenie jest związane z instalacją elektryczną.
Nie oznacza to jednak automatycznie odmowy wypłaty odszkodowania.
Znaczenie braku kontroli lub protokołu zależy m.in. od:
- warunków konkretnej polisy i OWU,
- obowiązków nałożonych na ubezpieczonego,
- przyczyny szkody,
- związku pomiędzy stanem instalacji a powstałym zdarzeniem,
- pozostałej dokumentacji dotyczącej obiektu.
Jeżeli szkoda wystąpiła po burzy lub przepięciu, sama wcześniejsza kontrola okresowa może nie wystarczyć do oceny aktualnego stanu instalacji.
Więcej: Przepięcie po burzy – jakie pomiary elektryczne wykonać? →
Co obejmuje kontrola instalacji elektrycznej?
Zakres kontroli nie jest identyczny w każdym obiekcie. Powinien uwzględniać rodzaj instalacji, zastosowane zabezpieczenia, stan techniczny obiektu oraz cel wykonywanych badań.
W zależności od instalacji badania mogą obejmować m.in.:
- oględziny instalacji i rozdzielnicy,
- pomiar rezystancji izolacji,
- sprawdzenie skuteczności ochrony przeciwporażeniowej,
- pomiar impedancji pętli zwarcia,
- sprawdzenie ciągłości przewodów ochronnych,
- badanie działania wyłączników różnicowoprądowych RCD,
- pomiary uziemień, jeśli dotyczą danej instalacji.
Szczegółowo opisujemy to tutaj: Co obejmuje przegląd instalacji elektrycznej? →
Co otrzymujesz po wykonaniu kontroli?
Po wykonaniu uzgodnionego zakresu badań przygotowujemy protokół z wynikami pomiarów.
W zależności od zakresu kontroli dokumentacja może zawierać m.in.:
- zakres przeprowadzonych oględzin i badań,
- wyniki pomiarów,
- informacje o badanych obwodach i zabezpieczeniach,
- stwierdzone nieprawidłowości lub uwagi,
- informacje o potrzebie dalszej diagnostyki lub naprawy,
- dane osoby wykonującej kontrolę i wymagane podpisy.
Kontrolę instalacji elektrycznej mogą wykonywać osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane albo kwalifikacje wymagane przy wykonywaniu dozoru nad eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci.
Biuro Evita posiada świadectwa kwalifikacyjne E i D obejmujące prace kontrolno-pomiarowe.
Czy protokół jest „ważny 5 lat”?
Nie należy traktować każdego protokołu jako dokumentu, który w każdej sytuacji jest automatycznie ważny dokładnie przez 5 lat.
Prawo budowlane określa, że wymagana kontrola okresowa powinna być wykonywana co najmniej raz na 5 lat.
Dodatkowa kontrola może być potrzebna wcześniej, np.:
- po remoncie lub modernizacji instalacji,
- po wymianie rozdzielnicy,
- po awarii lub zwarciu,
- po burzy lub przepięciu,
- gdy pojawią się niepokojące objawy instalacji.
Co jeśli kontrola wykaże nieprawidłowości?
Stwierdzone podczas kontroli nieprawidłowości powinny zostać odpowiednio uwzględnione w dokumentacji.
W zależności od ich rodzaju może być potrzebna dalsza diagnostyka, naprawa albo modernizacja instalacji.
W zależności od rodzaju nieprawidłowości może być potrzebna dalsza diagnostyka, naprawa albo modernizacja instalacji. Jeżeli wykryte usterki wymagają naprawy, możemy omówić dalszy sposób postępowania i zakres potrzebnych prac. Na życzenie możemy przygotować wycenę usunięcia wykrytych usterek i zaproponować dalszy zakres prac.
Po wykonaniu napraw, jeżeli jest to potrzebne, mogą zostać przeprowadzone ponowne pomiary odpowiednich obwodów.
Ile kosztuje okresowa kontrola instalacji?
Koszt zależy od rodzaju i wielkości obiektu, liczby obwodów i punktów pomiarowych, stanu instalacji oraz zakresu wymaganych badań i dokumentacji.
Aktualne ceny publikujemy w jednym miejscu: Cennik pomiarów i przeglądów elektrycznych →
Nie pamiętasz, kiedy wykonywano ostatnią kontrolę?
Jeśli masz wcześniejszy protokół lub dokumentację instalacji, możesz przesłać nam informacje o ostatniej kontroli. Pomożemy ustalić, jaki zakres badań może być obecnie potrzebny. Napisz do nas na WhatsApp →
Zdjęcie rozdzielnicy może pomóc w wstępnej rozmowie o instalacji, ale nie zastępuje oględzin i pomiarów wykonywanych na miejscu.
Najczęstsze pytania o obowiązek kontroli i możliwe konsekwencje
Potrzebujesz przeglądu instalacji elektrycznej?
Wykonujemy okresowe kontrole i pomiary instalacji elektrycznych w mieszkaniach, domach, firmach, lokalach użytkowych i częściach wspólnych budynków.- Zakres badań dobierany do rodzaju instalacji i obiektu
- Świadectwa kwalifikacyjne E i D obejmujące prace kontrolno-pomiarowe
- Protokół z wynikami pomiarów
Czy za brak przeglądu zawsze grozi 5000 zł kary?
Nie. Prawo budowlane przewiduje karę grzywny za niezapewnienie wymaganych okresowych kontroli, ale nie należy przedstawiać jednej kwoty jako automatycznej sankcji w każdym przypadku. Odpowiedzialność zależy od konkretnej sytuacji i podstawy prawnej.
Czy dom jednorodzinny podlega kontroli 5-letniej?
Tak. Wyłączenia dotyczące części kontroli wykonywanych corocznie nie znoszą obowiązku kontroli wykonywanej co najmniej raz na 5 lat, obejmującej również instalację elektryczną i piorunochronną.
Czy brak protokołu oznacza automatyczną odmowę odszkodowania?
Nie. Brak wymaganej kontroli lub dokumentacji może mieć znaczenie podczas likwidacji szkody, ale skutki zależą od warunków polisy, obowiązków ubezpieczonego oraz okoliczności konkretnego zdarzenia.
Kto odpowiada za zapewnienie okresowej kontroli?
Za zapewnienie wymaganych kontroli okresowych odpowiada właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.
Czy przegląd instalacji elektrycznej trzeba wykonywać dokładnie co 5 lat?
Warszawa i okolice do około 50 km.
Jeżeli instalacja nie była kontrolowana od wielu lat, zobacz również: Stara instalacja elektryczna – kiedy warto wykonać przegląd? →


